Osteonectin to białko, które odgrywa ważną rolę w mineralizacji kości, a tym samym uczestniczy we wzmacnianiu kości i zębów.
Pod jego synonimem SPARC można znaleźć liczne badania naukowe, które dodatkowo wskazują na związek między uwalnianiem SPARC a rokowaniem w różnych nowotworach.
Co to jest osteonektyna?
Osteonektyna to białko o masie cząsteczkowej od 35 do 45 kilo daltonów (kD). Średnia masa cząsteczkowa 40 kD i jej lokalizacja w błonie podstawnej doprowadziły do kolejnej nazwy: BM 40 (Basement Membrane Protein 40).
Ostatecznie okazało się, że inne białko zwane Secreted Protein, kwaśne, bogate w cysteinę, również SPARC, jest tym samym białkiem. Ta nazwa wskazuje na różne właściwości: białko reagujące kwasowo jest wydzielane i jest bogate w zawierający siarkę aminokwas cysteinę. Obecnie używane są przede wszystkim nazwy SPARC i Osteonectin. Osteonektyna jest glikoproteiną, co oznacza, że oprócz składnika białkowego zawiera grupy węglowodanowe (budulec cukrowy) i jest w stanie wiązać wapń.
Funkcja, efekt i zadania
Osteonektyna działa przede wszystkim na poziomie komórkowym organizmu człowieka. Jako glikoproteina wiążąca wapń w metabolizmie kostnym spełnia zadania w zakresie mineralizacji.
Ma duże powinowactwo do hydroksyapatytu (hydroksylowanej soli fosforanu wapnia) i jest zdolny do wiązania kolagenu, typowego białka strukturalnego. Mineralizacja to ważny proces, w którym fosforany wapnia są wbudowywane w organiczną macierz tkanek organizmu. W rezultacie zyskują szczególną siłę. Te tkanki obejmują kości, chrząstki i zęby. Na przykład szkliwo zębów składa się prawie w 100% z hydroksyapatytu i jest najtwardszą substancją w ludzkim organizmie. W naturalnych tkankach komórki znajdują się w strukturze zwanej macierzą zewnątrzkomórkową.
W obrębie tej struktury komórkowej zachodzą różne interakcje, w których rolę odgrywa również osteonektyna. Inne funkcje dotyczą wzrostu i proliferacji komórek (proliferacja komórek, łac .: proles, zraz; ferre, zużycie), które w jej obecności można modulować, czyli zmieniać w różnych warunkach. Ponadto białko wspomaga przyczepianie się komórek, proces mający ogromne znaczenie dla gojenia się ran i rozprzestrzeniania się niektórych typów komórek. Osteonektyna bierze udział w metabolizmie kości, w gojeniu się ran oraz podczas procesu regeneracji.
Edukacja, występowanie, właściwości i optymalne wartości
Szczególnie duże ilości osteonektyny znajdują się w niedojrzałej tkance kostnej. Specjalistyczne komórki kostne odpowiedzialne za syntezę macierzy kostnej nazywane są osteoblastami. Aktywne osteoblasty zawierają dużo osteonektyny, a także chrząstki i komórki, które odgrywają rolę w rozwoju zębów (odontoblasty).
Jest również syntetyzowany przez fibroblasty. Komórki te występują w tkance łącznej i mają ogromne znaczenie dla macierzy zewnątrzkomórkowej i jej siły. Ponadto makrofagi (greckie, makra, duże; fagina, jedz) są w stanie wytwarzać białko jako część procesu gojenia się ran. Makrofagi to białe krwinki, które pełnią ważne funkcje w układzie odpornościowym. Komórki śródbłonka wyściełające wnętrze naczyń krwionośnych również ją syntetyzują. Osteonektynę można znaleźć w wielu komórkach aktywnych metabolicznie.
Fakt ten jest wykorzystywany w wybranych pytaniach w celu oszacowania aktualnej sytuacji metabolicznej. Oznaczenie ilości tego białka nie jest rutynowym testem laboratoryjnym. Oznaczenie ilościowe białka może dostarczyć ważnych informacji do scharakteryzowania pewnych procesów biochemicznych w ramach gojenia ran, metabolizmu kości lub aktywacji płytek krwi.
Choroby i zaburzenia
Objawy, w których brakuje białka, nie zostały jeszcze opisane. Do zaburzeń, które wydają się być związane ze zmianami białka, należą torbiel boczna i naczyniak kosmówkowy.
Cystocele boczna (wystawanie pęcherza moczowego w kierunku ściany pochwy) to słaba tkanka łączna, która może prowadzić do nietrzymania moczu lub zatrzymania moczu. Naczyniak kosmówkowy to rzadki łagodny obrzęk łożyska, a znacznie ważniejszy jest jego wpływ na procesy rozwoju raka. Ze względu na różnorodne właściwości wpływ na różne typy raka nie wydaje się być identyczny. Poziomy białka różnią się w różnych typach raka. Raki jajnika, prostaty i trzustki mają niską wartość, podczas gdy rakowi piersi, glejakowi i czerniakowi towarzyszą wyższe wartości.
Warto zauważyć, że poprawa wydaje się następować, gdy można podnieść poziom poprzez ćwiczenia i ćwiczenia. Ćwiczenia wykazały pozytywne skutki u pacjentów z rakiem. Fakt ten doprowadził do ponownego przemyślenia kwestii opieki onkologicznej i sloganu „ucieczka przed rakiem”. Wydaje się, że aktywność fizyczna wpływa na funkcję genów. Istniejące geny można włączać, wyłączać lub aktywować. Wydzielane białka kwaśne i bogate w cysteinę (SPARC) są prawdopodobnie zaangażowane w jeden możliwy mechanizm. Białko to jest uwalniane podczas treningu fizycznego. Charakter wpływu na wzrost i rozprzestrzenianie się raka jest obecnie kontrowersyjny.
Istnieje zgoda co do udziału osteonektyny w zmianach aktywności komórek rakowych i w obszarze otaczającym guz. W niektórych typach guzów komórki nowotworowe wykazują niewielką ilość białka, podczas gdy w sąsiednich komórkach jest ono bardzo duże. Niektóre badania preferują osteonektynę jako supresor guza w różnych typach raka. W innych efekt wydaje się przebiegać w przeciwnym kierunku. Jedną z przyczyn może być jednoczesny wpływ na inne cząsteczki i procesy, które ostatecznie wpływają na zachowanie biologiczne na różne sposoby.
.jpg)