wrażliwość

Pod wrażliwość medycyna rozumie percepcję człowieka. Obejmuje to uczucie i wrażliwość.

Jaka jest wrażliwość?

Lekarze opisują wrażliwość jako zdolność postrzegania różnych wrażeń. Ta umiejętność obejmuje przede wszystkim uczucie. Ponadto termin wrażliwość jest również używany w odniesieniu do podstawowej wrażliwości psychicznych i fizycznych układów organizmu. Jeśli występuje zwiększona wrażliwość, nazywa się to idiosynkrazją.

Termin wrażliwość pochodzi od łacińskiego słowa „sensibilis”. W tłumaczeniu oznacza coś w rodzaju „związane z percepcją, doznaniami i zmysłami” lub „zdolne do odczuwania”, gdy termin ten odnosi się do ludzi. Ponieważ każda osoba rodzi się ze zdolnościami sensorycznymi, jest istotą zasadniczo wrażliwą.

Ostatecznie wrażliwość psychologiczna zależy od tego, jak ludzie postrzegają swoje otoczenie i jak rozwijają się ich filtry percepcji w mózgu. Wzloty i upadki w życiu również mogą odgrywać rolę.

Funkcja i zadanie

Wrażliwość to złożone działanie ludzkiego układu nerwowego. Wrażliwe spostrzeżenia można podzielić na jakość i ilość. W wyższych ośrodkach ośrodkowego układu nerwowego (OUN) wywołują subiektywne odczucia. Na wrażliwość wpływają wahania wewnątrzosobnicze i międzyosobnicze. Oznacza to, że ludzie różnie odbierają te same bodźce.

Zgodnie z aspektami fizjologicznymi i anatomicznymi wrażliwość dzieli się na różne obszary. Jednak czasami występuje znaczne nakładanie się. Na przykład podział jest oparty na lokalizacji generowania bodźca. Obejmuje to percepcję bodźców zewnętrznych przez skórę i błonę śluzową (patrz także eksterocepcja) oraz percepcję bodźców wewnętrznych (interocepcja). Tę drugą percepcję można podzielić na percepcję bodźców pochodzących z narządów wewnętrznych (wiscerocepcja) oraz percepcję stanów ruchu i napięcia w układzie mięśniowo-szkieletowym (propriocepcja).

Kolejnymi kryteriami są umiejscowienie odbioru bodźca, takie jak wrażliwość na powierzchnię i głębokość oraz rodzaj przekazywanego bodźca, na przykład subtelna percepcja dotyku, nacisku i wibracji (wrażliwość epicrytyczna) lub szorstka percepcja temperatury i bólu (wrażliwość protopatyczna).

Ponadto rozróżnia się typy receptorów, takie jak odbiór termiczny zimna i ciepła, mechanorecepcja nacisku, dotyku i rozciągania, chemorecepcja ciśnienia parcjalnego dwutlenku węgla, ciśnienie parcjalne tlenu lub wartość pH, nocycepcja bólu lub kierunek percepcji. To z kolei można podzielić na percepcję dotykową i dotykową. W percepcji dotykowej przedmiot jest aktywnie odczuwany, natomiast w percepcji dotykowej dotyczy to biernego postrzegania dotyku. Te z grubsza skategoryzowane formy wrażliwości można przypisać wiodącym strukturom anatomicznym i specjalnym procesom fizjologicznym.

Wrażliwe bodźce są wychwytywane przez określone zakończenia nerwowe, do których u. za. policz komórki Merkela, wrzeciona mięśniowe i ciała Ruffiniego. Nerwy przekazują bodźce w kierunku korzenia grzbietowego zwoju rdzeniowego. Z tego miejsca wrażliwe bodźce docierają przez rdzeń kręgowy do wyższych ośrodków, takich jak kora mózgowa i wzgórze. Za przekazywanie wrażliwych bodźców z zewnątrz do ośrodkowego układu nerwowego odpowiedzialne są różne drogi rdzenia kręgowego. Należą do nich przedni odcinek rdzeniowo-móżdżkowy, tylny odcinek rdzeniowo-móżdżkowy, przedni odcinek rdzeniowo-wzgórzowy, boczny odcinek rdzeniowo-mózgowy i tylny grzybek.

Tutaj znajdziesz swoje leki

Choroby i dolegliwości

Jeśli występuje patologiczna utrata wrażliwości, lekarze mówią o zaburzeniach wrażliwości. Oznacza to objawy neurologiczne, które powodują częściową lub całkowitą utratę wrażliwości. Zaburzenia wrażliwości mogą wyrażać się bardzo różnie. Jest więc możliwe, że odczuwanie bólu, dotyku, temperatury, ruchu, wibracji, pozycji i siły jest osłabione.

Do najczęstszych zaburzeń czucia należą zmiany jakościowe. Termin ten obejmuje nienormalne doznania, takie jak uczucie elektryzowania, mrowienia lub wściekłości. Zaburzenia zwykle pojawiają się w obszarach zaopatrywanych przez poszczególne nerwy lub przypominają kikuty na końcach kończyn. Odpowiedzialność za tę formę zaburzeń wrażliwości polega głównie na nadpobudliwości włókien nerwowych lub wrażliwych receptorów.

Jakościowe zmiany dzielą się na dysestezję i parestezję. W przypadku dysestezji osoby dotknięte chorobą uważają to postrzeganie za nieprzyjemne. Parestezja powoduje nieprzyjemne lub nawet bolesne odczucia bez obecności określonego bodźca wyzwalającego.

Wrażliwa percepcja może również spaść lub całkowicie zawieść. Pacjenci nie odczuwają już żadnych wrażeń w dotkniętych obszarach. Całkowite niepowodzenie nazywa się znieczuleniem, które z kolei można podzielić na analgezję (usunięcie wrażliwości na ból), znieczulenie termiczne (usunięcie wrażliwości na temperaturę) i pallanestezję (utrata czucia wibracji).

Zaburzenia, w których dochodzi do osłabienia percepcji wrażliwości, nazywane są hipestezją lub zmniejszoną percepcją dotykową. Hipalgezja (zmniejszenie odczuwania bólu), termofestezja (zmniejszona wrażliwość na temperaturę) lub pallhypestezja (zmniejszenie percepcji wibracji) są znane jako podformy. W przypadku zdysocjowanych zaburzeń czucia dochodzi do upośledzenia odczuwania bólu i temperatury w określonym obszarze skóry. Osoba zainteresowana odczuwa ból jedynie jako dotyk lub ucisk.

Jednak możliwe jest również, że zaburzenia wrażliwości prowadzą do zwiększonej świadomości. Obejmuje to na przykład allodynię. Osoby dotknięte chorobą cierpią z powodu bólu spowodowanego bodźcami, które zwykle nie prowadzą do bólu. W przypadku przeczulicy bólowej występuje zwiększona wrażliwość na ból, tak że nawet drobne bodźce powodują ból. W kontekście hiperpatii pacjent odbiera bodźce dotykowe jako nieprzyjemne. Jeśli występuje zwiększona wrażliwość na dotyk, nazywa się to przeczulicą.