Kwas arachidonowy

Plik Kwas arachidonowy należy do wielonienasyconych kwasów tłuszczowych. Jest półistotna dla organizmu. Kwas arachidonowy występuje głównie w tłuszczach zwierzęcych.

Co to jest kwas arachidonowy?

Kwas arachidonowy jest czterokrotnie nienasyconym kwasem tłuszczowym i należy do kwasów omega-6. Kwasy tłuszczowe omega-6 są prekursorem prostaglandyn, dzięki czemu odgrywają ważną rolę w procesach zapalnych.

Większość zapotrzebowania na kwas arachidonowy jest zaspokajana poprzez żywność. Kwas tłuszczowy występuje głównie w produktach pochodzenia zwierzęcego. Kwas arachidonowy można również syntetyzować z innego kwasu tłuszczowego omega-6. Leki przeciwzapalne często wpływają na metabolizm kwasu arachidonowego.

Funkcja, efekt i zadania

Kwasy tłuszczowe omega-6, a więc także kwas arachidonowy są niezbędne dla organizmu. Służą jako budulec dla różnych substancji w organizmie. Inne kwasy tłuszczowe są również zbudowane z kwasów tłuszczowych omega-6.

Nienasycone kwasy tłuszczowe pełnią również ważne funkcje w budowie błon komórkowych. Odpowiadają za elastyczność ścian komórkowych. Kwasy tłuszczowe odgrywają również ważną rolę w metabolizmie skóry. Mogą przeciwdziałać podrażnieniom skóry i powstawaniu egzemy. Wielkość zaskórników należy również zmniejszyć kwasem arachidonowym. Kwas tłuszczowy służy również do transportu tlenu przez płuca.

Kwas arachidonowy jest również ważny dla komórek nerwowych i mózgowych. Utrzymuje zdrową strukturę błon komórkowych, a tym samym chroni przed chorobami neurologicznymi. Kwas arachidonowy odgrywa również ważną rolę w obronie immunologicznej i gojeniu ran.

Organizm wytwarza również tak zwane eikozanoidy z kwasu arachidonowego. Eikozanoidy to substancje przekaźnikowe i sygnalizacyjne, które wpływają na wiele procesów zachodzących w organizmie. Należą do nich na przykład procesy hormonalne i zapalne. W zależności od dawki, kwas arachidonowy może sprzyjać lub łagodzić stan zapalny. Stan osobnika również wydaje się mieć decydujący wpływ na metabolizm kwasu arachidonowego.

Edukacja, występowanie, właściwości i optymalne wartości

Kwas arachidonowy może być wytwarzany tylko częściowo przez sam organizm. Większość kwasu arachidonowego pochodzi z pożywienia. Jeśli organizm ma wystarczającą ilość kwasu linolowego, może również przekształcić go w kwas arachidonowy. Kwas arachidonowy występuje głównie w żywności pochodzenia zwierzęcego.

Kurczak, wątróbka wieprzowa, cielęcina, labskaus, omlet, mleko, węgorz i rogaliki są bogate w kwas arachidonowy. Niemieckie Towarzystwo Żywienia (DGE) zaleca stosunek 1: 5 do spożycia kwasów tłuszczowych omega-3 i omega-6. Oznacza to, że ludzie powinni spożywać pięć razy więcej kwasów omega-6 niż kwasów omega-3. Rzeczywistość jest obecnie inna. Ze względu na dzisiejsze nawyki żywieniowe stosunek ten wynosi zwykle 1:10. W tym niezdrowym stosunku kwas arachidonowy często wykazuje właściwości zapalne.

Choroby i zaburzenia

Osoby cierpiące na choroby reumatyczne powinny unikać pokarmów o dużej zawartości kwasu arachidonowego. Przykładem takiej choroby jest reumatoidalne zapalenie stawów.

W reumatoidalnym zapaleniu stawów na stawy wpływa uporczywy stan zapalny. Te stany zapalne są wywoływane i utrzymywane przez mediatory zapalenia. Mediatory zapalenia są również znane jako eikozanoidy. Należą do nich na przykład prostaglandyny, leukotrieny czy tromboksany. Organizm sam wytwarza wszystkie te mediatory zapalenia z kwasu arachidonowego.

Tak silne i przede wszystkim trwałe procesy zapalne nie byłyby możliwe bez kwasu arachidonowego. Zmniejszone spożycie kwasu arachidonowego może więc mieć pozytywny wpływ na przebieg chorób reumatycznych. Kwas eikozapentaenowy, zwany w skrócie EPA, ma również pozytywny wpływ. Jego budowa chemiczna jest podobna do kwasu arachidonowego i dlatego wiąże się również z tymi samymi receptorami komórkowymi, co kwas arachidonowy. W przeciwieństwie do kwasu tłuszczowego sprzyjającego stanom zapalnym, EPA nie powoduje powstawania mediatorów zapalenia.

Kwas arachidonowy i EPA konkurują o te same enzymy, dzięki czemu EPA może w ten sposób działać przeciwzapalnie. Mówi się tutaj o zahamowaniu konkurencji. EPA jest jednym z kwasów tłuszczowych omega-3 i występuje głównie w olejach roślinnych, takich jak olej rzepakowy, sojowy, lniany lub szafranowy.

Dieta uboga w kwas arachidonowy jest również zalecana dla pacjentów ze stwardnieniem rozsianym. Stwardnienie rozsiane to przewlekła choroba zapalna układu nerwowego. W tym miejscu dochodzi do zapalenia osłonek mielinowych komórek nerwowych, co powoduje zakłócenie transmisji bodźców. Skutkiem mogą być liczne objawy, takie jak paraliż, osłabienie, depresja, nietrzymanie moczu, zaburzenia mowy czy zaburzenia widzenia. Kwas arachidonowy może napędzać te procesy zapalne, a tym samym prowadzić do zaostrzenia objawów.

Oczywiście choroby mogą również wynikać z braku kwasu arachidonowego. Brak tłuszczów może wystąpić na różne sposoby. Bardzo jednostronna dieta lub długa dieta beztłuszczowa może skutkować niedoborem tłuszczu. Ale choroby przewodu żołądkowo-jelitowego mogą również prowadzić do niedoboru. Przykładem takiej choroby jest niewydolność trzustki. Tutaj trzustka nie wytwarza już wystarczającej ilości enzymów trawiennych. Enzymy rozszczepiające tłuszcz również nie są już dostępne w wystarczających ilościach. W rezultacie spożywane tłuszcze nie mogą być prawidłowo wykorzystane i są częściowo wydalane w postaci niestrawionej. Można to również zobaczyć w wypróżnieniach pacjenta. Taboret jest często błyszczący, tłusty i bardzo nieporęczny. Mówi się tutaj o tłustym stołku.

Brak tłuszczów może prowadzić do braku energii. Metabolizm spada, a osoby dotknięte chorobą tracą dużo masy ciała. Z niedoborem kwasów tłuszczowych omega-6 pacjenci cierpią na zaburzenia widzenia, osłabienie mięśni i słabe zdolności poznawcze. Choroby skóry, utrudnione gojenie się ran, zwiększona podatność na infekcje, niedokrwistość i trudności w oddychaniu mogą również wynikać z niedostatecznej podaży kwasów omega-6, takich jak kwas arachidonowy.