Acetazolamid od ponad 60 lat jest stosowany jako inhibitor anhydrazy węglanowej. Lek ma różne obszary zastosowania i jest stosowany we współczesnej medycynie przede wszystkim jako element leczenia jaskry i różnych chorób neurologicznych, a także jako środek zapobiegawczy w chorobie wysokościowej.
Co to jest acetazolamid?
Acetazolamid jest inhibitorem anhydrazy węglanowej. W medycynie jest stosowany głównie w celu obniżenia ciśnienia wewnątrz oczu, zmniejszenia retencji wody w organizmie i działa zapobiegawczo w przypadku choroby wysokościowej u alpinistów.
Z reguły lek podaje się doustnie, wyjątkiem są roztwory do iniekcji, działanie acetazolamidu polega wyłącznie na hamowaniu enzymu anhydrazy węglanowej. Dwa wymienione bezpośrednie skutki działania substancji polegają na zwiększonym wydalaniu sodu i potasu przez nerki oraz zmniejszeniu tworzenia się cieczy wodnistej.
Efekt farmakologiczny
Acetazolamid oddziałuje między innymi na nerki, gdzie może mieć miejsce nieznacznie zwiększone wydalanie wody z moczem organizmu. Jednocześnie zwiększa się produkcja moczu w organizmie, co również sprzyja wydalaniu wody.
Acetazolamid obniża ciśnienie w oku wewnętrznym, dlatego lek stosowany jest również w leczeniu jaskry. Ze względu na możliwą chorobę wysokościową wpływ na płuca, które są lepiej wentylowane przez acetazolamid, również należy ocenić pozytywnie. Podanie acetazolamidu zmniejsza również obrzęk mózgu, będący efektem ubocznym choroby wysokościowej.
Jednak lek traci swoje działanie, gdy tylko pacjent zaaklimatyzuje się do warunków zewnętrznych. Po podaniu acetazolamidu organizm wchłania lek w maksymalnej dawce 250 miligramów, zwykle w ciągu dwóch godzin. W przypadku matek lek przenika również do mleka matki, ale bez wykrywalnego negatywnego wpływu na mleko matki lub dziecko.
Zastosowanie i zastosowanie medyczne
Acetazolamid jest stosowany głównie w leczeniu przewlekłej jaskry z szerokim kątem przesączania, popularnie zwanej jaskrą. Obniżenie ciśnienia wewnątrzgałkowego wpływa pozytywnie na przebieg choroby i późniejsze leczenie.
Wszelkiego rodzaju obrzęki, w tym zwłaszcza obrzęk mózgu, można zmniejszyć, ale nie można go całkowicie wyleczyć. Skuteczność zmniejszania napadów została również udowodniona z pewnością u pacjentów z padaczką, ale nie można ustalić przyczyny takiego działania acetazolamidu. Innym zastosowaniem jest zapalenie trzustki i walka z przetokami trzustkowymi.
Acetazolamid jest ważną częścią profilaktyki choroby wysokościowej: do 20% niedoświadczonych alpinistów cierpi na chorobę wysokościową z wysokości 3000 metrów, z 4000 metrów odsetek ten wzrasta do 80%. Przy wystarczającym podaniu acetazolamidu ryzyko choroby zmniejsza się o 45% do 55% (dokładna wartość zależy od dawki).
Acetazolamid ma dotychczas mało zbadany wpływ na pacjentów z migreną, u których choroba jest spowodowana zmutowanymi kanałami wapniowymi, ale wydaje się to pewne. Jednak lek nie jest (jeszcze) stosowany w aktywnej terapii migreny.
Tutaj znajdziesz swoje leki
➔ Leki na zaburzenia widzenia i dolegliwości oczuZagrożenia i skutki uboczne
Niepożądane skutki uboczne acetazolamidu dotyczą względnej częstości, głównie zmęczenia i zawrotów głowy lub nagłych bólów głowy. W przypadku stosowania jako profilaktyka choroby wysokościowej, do częstszych działań niepożądanych należą zaburzenia smaku, a także nudności i biegunka.
Utrata apetytu, wymioty lub ciągłe uczucie gorąca mogą również wynikać z podania acetazolamidu.Ponadto acetazolamidu nigdy nie należy stosować w okresie ciąży, ponieważ może to spowodować niepożądane zmiany u nienarodzonego dziecka.
Wydaje się, że przedawkowanie nie ma żadnych poważnych negatywnych konsekwencji, ale jako punkt odniesienia w tym kontekście można wykorzystać jedynie doświadczenia na zwierzętach. Potencjał interakcji z innymi lekami jest dotychczas mało zbadany, reakcje skórne i zmiany morfologii krwi wykazano jedynie przy stosowaniu preparatów zawierających sulfonamidy. Podstawowa ostrożność jest wskazana, jeśli występują choroby związane z kwasicą.
